Trainingsschema voor gevorderden: 4- en 5-daagse schema’s voor meer spiermassa

Na een jaar of langer serieus trainen komt de winst niet meer vanzelf. Drie keer per week full body wordt te lang of te zwaar om van te herstellen, de gewichten stijgen niet meer elke week en je hebt meer volume per spiergroep nodig om nog te groeien. Dat vraagt een ander schema: meer trainingsdagen, meer sets per spiergroep, een doordachte verdeling en progressie in blokken in plaats van per week. Hieronder vind je twee complete schema’s voor gevorderden, een 4-daagse upper/lower en een 5-daagse push/pull/legs, met de principes die erachter zitten.

Ben je gevorderd?

Je bent gevorderd als je minimaal een jaar consequent traint, de basisoefeningen technisch beheerst en op een beginnersschema niet meer wekelijks sterker wordt. Richtgetallen voor mannen: 1,5 keer lichaamsgewicht squatten, 1,25 keer bankdrukken en 1,75 keer deadliften voor 5 herhalingen; voor vrouwen ongeveer twee derde daarvan. Zit je daar nog ver onder, dan haal je meer uit het full body schema of een split schema voor halfgevorderden.

De principes voor gevorderden

  • Volume: 12 tot 20 werksets per spiergroep per week, verdeeld over minimaal twee trainingen. Beginners groeien van 8 tot 10 sets; gevorderden hebben meer nodig.
  • Frequentie: elke spiergroep 2x per week. Dat werkt beter dan 1x met al het volume op één dag.
  • Intensiteit: train de meeste sets tot 1 tot 3 herhalingen voor spierfalen (RIR 1-3) en de laatste set van isolatieoefeningen tot falen.
  • Herhalingsbereik: 5-8 voor de zware samengestelde oefeningen, 8-12 voor de meeste oefeningen, 12-20 voor isolatie en kleine spiergroepen. Variatie in bereik is nuttig; alles onder de 5 of boven de 30 is minder efficiënt voor spiergroei.
  • Progressie in blokken: verhoog over 4 tot 6 weken het volume (sets) en de intensiteit, sluit af met een deloadweek en begin de volgende blok iets zwaarder. Zie rustdagen en overtraining.
  • Logboek: zonder logboek geen progressieve overbelasting. Noteer alles; zie doelen stellen en progressie bijhouden.

Schema 1: 4-daags upper/lower

Maandag upper A, dinsdag lower A, donderdag upper B, vrijdag lower B. Elke spiergroep 2x per week, 14 tot 18 sets per week.

Upper A (nadruk kracht)

OefeningSets x herhalingen
Bankdrukken barbell4 x 5-6
Barbell row of chest supported row4 x 6-8
Overhead press3 x 6-8
Pull-up of lat pulldown3 x 8-10
Incline dumbbell press3 x 10-12
Face pull3 x 15
Barbell curl en triceps pushdown (superset)3 x 10-12

Lower A (nadruk kracht)

OefeningSets x herhalingen
Squat4 x 5-6
Romanian deadlift3 x 6-8
Leg press3 x 10-12
Leg curl3 x 10-12
Kuitheffen staand4 x 10-12
Hanging leg raise3 x 10-15

Upper B (nadruk volume)

OefeningSets x herhalingen
Incline barbell of dumbbell press4 x 8-10
Dumbbell row4 x 8-10
Dumbbell shoulder press3 x 10-12
Cable row3 x 10-12
Cable fly of pec deck3 x 12-15
Lateral raise4 x 12-15
Incline curl en overhead triceps extension (superset)3 x 12-15

Lower B (nadruk volume)

OefeningSets x herhalingen
Deadlift (conventioneel of trap bar)3 x 5
Hack squat of front squat3 x 8-10
Hip thrust3 x 8-10
Bulgarian split squat3 x 10-12 per been
Leg extension3 x 12-15
Kuitheffen zittend4 x 15
Cable crunch3 x 12-15

Schema 2: 5-daags push/pull/legs plus upper/lower

Maandag push, dinsdag pull, woensdag legs, donderdag rust, vrijdag upper, zaterdag lower, zondag rust. Elke spiergroep 2x per week, 16 tot 20 sets per week, voor wie vijf dagen kan en wil trainen.

DagOefeningen (sets x herhalingen)
PushBankdrukken 4 x 5-6, incline dumbbell press 3 x 8-10, overhead press 3 x 8-10, cable fly 3 x 12-15, lateral raise 4 x 12-15, triceps pushdown 3 x 10-12, overhead extension 3 x 12-15
PullDeadlift 3 x 5, pull-up 4 x 6-10, chest supported row 4 x 8-10, lat pulldown 3 x 10-12, face pull 3 x 15, barbell curl 3 x 8-10, hammer curl 3 x 12
LegsSquat 4 x 5-6, Romanian deadlift 3 x 8, leg press 3 x 10-12, leg curl 3 x 10-12, leg extension 3 x 12-15, kuitheffen 4 x 10-15, hanging leg raise 3 x 12
UpperIncline barbell press 4 x 8, dumbbell row 4 x 8-10, dumbbell shoulder press 3 x 10, cable row 3 x 12, pec deck 3 x 15, lateral raise 3 x 15, curl en triceps superset 3 x 12
LowerFront squat of hack squat 4 x 8, hip thrust 4 x 8-10, Bulgarian split squat 3 x 10 per been, leg curl 3 x 12, kuitheffen zittend 4 x 15, cable crunch 3 x 15

Een vergelijking van alle splits en wanneer je welke kiest, staat bij split schema.

Progressie: het 6-wekenblok

WeekSets per oefeningIntensiteit (RIR)Opmerking
1zoals schema3Gewichten iets lager dan vorige blok
2zoals schema2-3Verhoog waar 2 kg of 1 herhaling meer lukt
3+1 set op de eerste oefening2
4+1 set op de eerste twee oefeningen1-2
5+1 set op drie oefeningen1Laatste set isolatie tot falen
6Deload: helft van de sets4Gewichten 70%, techniek en herstel

Begin blok twee met 2,5% meer gewicht op de grote oefeningen dan in week 1 van blok één. Verwacht als gevorderde 1 tot 2 kilo spiermassa per jaar erbij; de progressie zit in maanden, niet in weken.

Intensiteitstechnieken (spaarzaam)

Drop sets (gewicht 20 tot 30% verlagen en doorgaan) en myo-reps (na een set tot falen 3 tot 5 mini-sets van 3 herhalingen met 10 seconden rust) zijn nuttig op isolatieoefeningen als laatste set, maximaal een of twee keer per training. Rest-pause werkt op machines. Gebruik ze niet op squats en deadlifts en niet in de deloadweek.

Voeding en herstel voor gevorderden

Een licht calorieoverschot van 200 tot 300 kcal, 1,6 tot 2,2 gram eiwit per kilo en minimaal 4 gram koolhydraten per kilo op trainingsdagen om het volume te kunnen dragen; zie eetschema om aan te komen. Slaap wordt met meer volume belangrijker, niet minder; zie slaap en herstel. Creatine is een vaste basis, een pre-workout op de zwaarste dagen kan helpen; zie supplementen voor beginners. Let op een stijgende rusthartslag en slechter slapen als vroege signalen van te veel; zie rusthartslag.

Veelgestelde vragen over trainen als gevorderde

Vier of vijf dagen trainen?

Vier dagen upper/lower is voor de meeste gevorderden genoeg en beter vol te houden. Vijf dagen alleen als je herstel (slaap, voeding, stress) dat toelaat.

Hoeveel sets per spiergroep per week?

12 tot 20 werksets, verdeeld over twee trainingen. Begin aan de onderkant en bouw per blok op.

Moet ik tot spierfalen trainen?

De meeste sets 1 tot 3 herhalingen ervoor; alleen de laatste set van isolatieoefeningen tot falen. Samengestelde oefeningen nooit tot technisch falen.

Hoe vaak een deload?

Elke 5 tot 8 weken, of eerder als je drie weken niet sterker wordt, slecht slaapt of pijnlijke gewrichten krijgt.

Conclusie

Gevorderden groeien van 12 tot 20 sets per spiergroep per week, een frequentie van twee keer per week, trainen dicht bij spierfalen en progressie in blokken van zes weken met een deload. De 4-daagse upper/lower is de beste standaard; de 5-daagse variant is voor wie meer volume aankan. Combineer het met een licht overschot, voldoende eiwit en slaap, en houd alles bij in een logboek. Meer schema’s vind je bij Trainingsschema’s.